काठमाडौं : पृथ्वी जयन्तीको अवसरमा काठमाडौंस्थित गान्धी आश्रममा “शान्ति, न्याय र मिलापका लागि अन्तरसांस्कृतिक सहिष्णुता” विषयक अन्तर्क्रियात्मक गोष्ठी सम्पन्न भएको छ। कार्यक्रम नेपाल राष्ट्रको निर्माण गर्ने क्रममा बाइसे–चौबिसे राज्यहरूलाई एकीकरण गर्ने बडामहाराज पृथ्वीनारायण शाहको योगदान स्मरण गर्दै आयोजना गरिएको थियो।
कार्यक्रममा कार्यपत्र प्रस्तुत गर्दै नेपाल चर्खा प्रचारक गान्धी तुलसी स्मारक महागुठीका कोषाध्यक्ष केशवप्रसाद चौलागाईंले पुनः स्वराज्य र मेलमिलापका लागि निरन्तर लागिरहनुपर्ने बताए। उनले राज्य पुनर्संरचनाको समयमा जातीय राज्यको माग बढ्दा द्वन्द्व हुन नदिन वौदिक प्रयास गरी तीनवटा गोष्ठी आयोजना गरिएको स्मरण गराए।
संसदबाट संविधान निर्माण भएपछि गठन भएका आदिवासी–जनजाति आयोग र राष्ट्रिय समावेशी आयोगहरूले पनि यिनै तथ्यका आधारमा अध्ययन र काम गरिरहेको उल्लेख गर्दै, जातीय, भाषिक, भौगोलिक र धार्मिक मुद्दाहरू जस्ताको तस्तै रहँदा पुनः द्वन्द्व हुन सक्ने चेतावनी दिइयो।
जेन–जी नयाँ पुस्ताले गरेको आन्दोलन र त्यसको परिणामको चर्चा गर्दै, अहिंसामार्फत परिवर्तन गर्न संस्थाले पहल गर्नुपर्ने विषयमा जोड दिइयो। नेशनल इन्स्टिच्युट अफ इन्टरनेसनल कोअपरेसन एण्ड इन्गेज्मेन्टका कार्यक्रम निर्देशक विवेक ध्वज थापाले पृथ्वीनारायण शाहले २२ वर्षको उमेरमा नुवाकोट विजय गरेको उदाहरणबाट प्रेरणा लिनुपर्ने बताए। उनले शाहबाट कहिल्यै हारेस नखान सिक्नुपर्ने पनि बताउँदै विभिन्न उदाहरण प्रस्तुत गरे।
डा। लक्ष्मीप्रसाद खतिवडा, पत्रकार दामोदर न्यौपाने, इन्द्र श्रेष्ठ र तेजेन्द्र प्रसाईंले शिक्षा र अहिंसालाई पठनपाठनमा समावेश गर्नुपर्नेमा जोड दिए। साहित्यकार महेश प्रसाईं, संस्कृत भाषाका विद्वान पूर्व डीआईजी श्याम नेपाल र संस्कृति विद घनश्याम कोइरालाले संस्कृति र इतिहासलाई गान्धी तथा तुलसी मेहर श्रेष्ठको योगदान अनुसार जीवन्त बनाउने अभ्यास आवश्यक रहेको बताए।
विश्व हिन्दु परिषद नेपालका नगर संयोजक तथा पूर्व प्रहरी उपरीक्षक टंक भट्टराईले धार्मिक जागरणका लागि गान्धी–तुलसीको योगदान प्रचार गर्नुपर्ने बताए।
कार्यक्रम उद्घाटन संस्था अध्यक्ष उदय मोहन श्रेष्ठले गरेका थिए। उनले नेपालका गान्धीको रूपमा सम्मानित तुलसी मेहर श्रेष्ठले स्थापना गरेको ऐतिहासिक संस्थाको योगदान स्मरण गर्दै, भारतमा निर्वासित जीवन बिताउंदै महात्मा गान्धीसँग बस्न पाएको तुलसी मेहरको सदिच्छा पूरा गर्न सबैको सहयोग आवश्यक रहेको बताए।
कार्यक्रम प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत प्रेम लामिछानेले सञ्चालन गरे भने धन्यवाद ज्ञापन मुख्य गुठियार विष्णु प्रसाद दुलालले गरेका थिए।
नेपाल चर्खा प्रचारक गान्धी तुलसी स्मारक महागुठी, काडाघारीले आयोजना गरेको उक्त कार्यक्रममा शैक्षिक, सांस्कृतिक र सामाजिक क्षेत्रमा सक्रिय व्यक्तिहरूले सहभागिता जनाएका थिए।
